We starten in de Kerkstraat bij het Boven Oosterdiep.

Links op de hoek zien we de kledingzaak van Doornbosch. Nu al weer jaren de winkel van De Raad in babyartikelen, na een kleine periode van Ferwerda.

Op de rechterhoek zien we de in de jaren dertig verbouwde chocolateriewinkel van Friso, hier op de foto is het al Jamin. Na Jamin kwam Juwelier Kremer in dit pand en momenteel is er een lunchroom in gevestigd.

Hier de auto met aanhanger van de onderneming Doornbosch en Co. voor de winkel.

Geheel rechts zien we nog een deel van de winkel van Jan Mulder (levensmiddelen, drankenhandel, drogisterij en sigarenwinkel). Later kwam hier het verbouwde pand van chocolaterie Friso.

In het tweede pand van rechts woonde dokter Brongers.

Geheel links zien we de winkel van Doornbosch. Het pand er naast is van Jakob Suk dat in de jaren dertig bij de winkel van Doornbusch werd getrokken. Het tweede pand van links is ook van Doornbusch. Hier was een speciaalzaak in herenkleding gevestigd. 

Nog een prachtige foto van de Kerkstraat uit de beginjaren veertig met geheel rechts de fraaie voorgevel van de woning van dr Brongers. 

Op deze kaart uit de jaren zestig is te zien dat Doornbosch zijn zaak heeft verkocht aan Ferwerda.  Het pand van dokter Brongers heeft plaats moeten maken voor een niets zeggend winkeltje van Albert Hein (tweede van rechts).

Deze kaart is uit 1956 van hetzelfde straatgedeelte Geheel rechts zien we een deel van de chocolateriewinkel. Hier hebben later diverse ondernemers hun geluk beproefd. Bijvoorbeeld Radio-TV handelaar Van Driesten en Juwelier Kremer. Momenteel zit in het deel dat zichtbaar is op de foto Postzegelhandel Boswinkeltje. Let op de melkbussen die nog op de stoep staan naast de handkar met rechts daarvan de Albert Hein.

Deze prenbriefkaart uit 1930 is gedrukt in het witte pand (links) van Marcus de Lange, drukkerij en uitgeverij. In het tweede pand links zat de manufacturenzaak van Kuiper. In het derde pand van links met torentje zat de voormalige rijwielzaak van de familie Thedinga. 

In het pand geheel rechts zaten twee winkels. Vele ondernemers hebben hier hun negotie bedreven. In 2005 is dit pand geheel afgebrand.

Een ingekleurd sfeerkaartje van de Kerkloane. Links met pilaar de rijwielzaak van Thedinga en later schoenezaak Bata. In het grote pand rechts woonde t/m ca 1925 dr Hessels, daarna werd hier de electriciteitszaak en winkel in overige artikelen van E.E. Stolper in gevestigd. Momenteel zit hier de schoenen- en kledingzaak Scapino. N.B. De heer E.E. Stolper werd in WO II door de Duitsers doodgeschoten. De E.E. Stolperlaan is naar hem vernoemd.

In het derde pand links met de tekst op de zijwand zat destijds grootgrutter De Gruyter. Veendam was trots op de aanwezigheid van deze voorname landelijke grutter in de Kerkstraat.

Op de plek van het gebouw rechts staat nu Scapino. Wat is er dan toch iets moois verloren gegaan. Dit pand is destijds gebouwd door dokter Hessels. Daarna kwam het pand in handen van Stolper met radio's en electrische apparaten. Zijn vrouw dreef er een kunsthandel en winkel in keramiek etc.

Beginjaren 50 reed GADO nog als enige overgebleven busmaatschappij in de Veenkoloniën. Ook door de Kerkstraat reden destijds de bussen en zo te zien niet altijd zonder brokken.  

Een fraai doorkijkje van rond de vorige eeuwwisseling naar de kledingwinkel van Stoop. Rond 1918 was hier de bioscoop "Eerste Veenkoloniale Electrische Bioscope" in gevestigd. Nu in 2010 zit de fotozaak Combi in dit pand.

Wederom een fraaie terugblik op hetzelfde deel van de Kerkstraat, maar nu van latere datum.

Een oude opname van de toen nog onverharde Kerkstraat met aan beide zijden nog bomen. Achter de wijdsbeens staande man zien we het voormalige Zeevaarts- en Latijnse School. 

In het grote pand links zat vroeger Hotel de Vries. Het pand is in 1976 volledig afgebrand. Momenteel zit Wibra op deze plek.

Op deze foto zien we de Latijnse School uit 1857 beter. Verder zat in dit gebouw de zeevaartschool en een school voor "jonge juffrouwen" gevestigd. In 1866 kwam ook de Gemeentelijke HBS erbij in. Omstreeks 1990 is het pand afgebroken voor de doorbraak naar de nieuw te creëren Promenade.

Wij zijn nu midden in de Kerkstraat aangekomen tegenover het Raadhuis en zien links het pand van  nu de familie Hensen. Sinds jaren zit hier al weer een bedenzaak. Op 10-11-1925 is de Fa. G. Hensen hier begonnen met een manufacturenzaak. In de crisisjaren van 1930-1940 heeft Hensen ook een tijdlang meubelen verkocht. Na de oorlog was de aandacht weer gericht op de betere manufacturen, baby- en kinderkleding.

De foto dateert van plusminus 1915. Destijds was het pand in het bezit van Meubelmakerij Tido Bos met onder andere een meubelwinkel. Vanaf 1920 tot 1925 hebben er nog een aantal andere ondernemers in het pand gezten, waaronder Fa. De Weert & Lambers (Welp & Co.), die in 1924 failliet ging. Ook heeft winkelier Raspe nog heel kort hier zijn zaak gehouden voordat de Fa. Hensen hier zijn intrek in nam.

Rechts de modezaak van de Joodse familie D.M. Kamerling. In 1927 ging de zaak over naar Frans Dohle. Zoon Willem werd de filiaalhouder. Daarna ginh de zaak naar de zoon Max Dohle. In 1968 kwam de zaak op naam van diens zoon Franz Dohle.Tegenwoordig zit M&S Mode in dit pand. De foto is van de beginjaren twintig van de vorige eeuw.

Opruiming bij Max Dohle. Zelfs de poltie van Veendam komt langs rijden. De foto is van rond 1950. 

De school van hierboven is in de loop van de jaren in meerdere stukken verdeeld en verbouwd. In het gebouw met vlaggestok hebben de landbouwschool, de Kamer van Koophandel en het politiebureau gezeten. In de twee panden rechts daarnaast was de bibliotheek in gevestigd.

Eenzelfde deel van de Kerkstraat echter nu van de andere zijde gezien. Geheel rechts de Openbare Leezaal met links er naast het politiebureau rond 1905.

Deze foto toont een close up van het politiebureau in de jaren vijtig.

Het politiebureau is op deze foto reeds gesloopt en vervangen door nieuwbouw. Het voormalig bibliotheek (meer foto's) is voor het grootste deel gesloopt, alsmede de rechts er naast staande apotheek, om een doorbraak te krijgen naar het Veenlustplein.

Tegenover de vroeger bibliotheek staat het Veendammer Raadhuis. Klik voor meer foto's op deze link.

Rechts zien we het pand van Beddenzaak Hensen. Vanaf 1924 ziet het familiebedrijf Hensen in dit pand. 

Tot 1901 was de goud- en zilversmid Herwich gevestigd in het pand geheel links. Het pand is rond 1930 afgebroken. Herwich was de oprichter van de kartonnagefabriek Hollandia aan de Molenstreek.

In het pand rechts van de handkar zat Hotel De Vries.

In het pand geheel rechts waren vele ondernemers gevestigd. Dit pand werd afgebroken. Links daarnaast staat de fotowinkel van fotograaf Harm Loman. Loman heeft vele foto's op deze site destijds gemaakt. Deze foto dateert van rond 1910.

Geheel links de Drukkerij en kantoorboekhandel van Schuur. In 1976 bestond dit bedrijf 100 jaar en werd de winkel overgedaan aan Bruna. Schuur verhuisde naar het Boven Oosterdiep.

Achtereenvolgens links de woning, schoenenfabriek en de schoenwinkel van Daggers. Rond 1917 werkten hier meer dan 100 personen. In 1935 ging de fabriek failliet. De foto is van rond 1930.

In 1936 verbouwde Geert Hollemans de fabriek om tot een bioscoop. Bij menige Veendammer bekend als "City Theater". In 1987 toen de bioscoop niet meer draaide is het pand gesloopt. In de huidige nieuwbouw heeft de Kijkshop gezeten en vanaf 2009 Xenos. In de voormalige winkel van de fabriek zit al weer jaren de cafetaria van Schuur.

De voorgevel van de woning van Daggers (geheel links) ging door brand geheel verloren. Nu is het pand in gebruik door onder meer een Pizzaria.

Nogmaals maar nu van de andere zijde gezien.

In het pand rechts had de koopman Simon de Vries zijn winkel in galanterieën, manufacturen, meubelen en klokken. Nu zit Bertus ten Hoorn in een deel van dit pand. 

Het witte gebouw links is in 1954 gebouwd op het tot toen nimmer bebouwd stukje Kerkstraat. Het diende destijds als tuin van de woning van dr Tjabbes, links ervan. In het witte pand zat de kledingzaak van Piet Blanke. Scapino heeft hier ook nog gezeten en nu zit er een bloemenzaak.

Jarenlang woonde dokter Tjabbes in dit pand. Dit herenhuis is in 1949 verbouwd tot winkelunits met woonruimte op de eerste etage. De Christelijke boekhandel van Huizinga heeft hier jarenlang gezeten.

De woningen aan de noordzijde betreffen van links naar rechts: woning van knopenfabrikant Jan. T. Mulder. Rechts er naast de dokters woning van Tjabbes. Vervolgens zijn tuin en  daarnaast de woning van schoenefabrikant Dageers en geheel rechts zijn schoenenfabriek met winkel.

Het gebouw waar we van achteren tegen aan zien is de voormalige onderwijzerswoning.

In de bocht van de Kerklaan, tegenover de woning van de knopenfabrikant Mulder, stond deze manufacturenwinkel van destijds  Kloppenborg. Na afbraak kwam op deze plek nieuwbouw, waarin Opticien Van Ringh nu al weer jaren zijn zaak drijft.

Geheel links de woning van Mulder, die achter de Prins Hendrikkade de steenknopenfabriek bezat. Dit pand is in de beginjaren zestig gesloopt en er kwam nieuwbouw ten behoeve van de HEMA op deze plek.

Het tweede pand van links betreft het tot winkel verbouwde pand van dokter Tjabbes.

Een vrij recente foto, maar toch al weer gedateerd. Rechts zien we de HEMA met de ingang aan de Kerkstraat.  Links om de hoek zien we in de verte de WP-Lyceum, wat nu het Veenkoloniaal Museum is. 

Geheel links zien we de HEMA uit 1965, voordat deze in 1995 werd verplaatst naar de Winkler Prins-passage. Nu zit op deze plek restaurant La Vache. In 1995 werd de Kerklaan afgesloten voor het autoverkeer.

Geheel rechts zien we de winkels, die op de locatie Kloppenborg zijn gekomen. In het linker deel zat vóór Opticien Van  Ringh nog de tabakszaak van Van der Glas en rechts zat het garagebedrijf van Bakker. 

En zo zag het er rond 1995 uit.

Kapitale villa's in de Kerkstraat. Drie dokterswoningen op een rij. Het pand gheel links werd in 1811 gekocht door medisch doctor en vroedmeester A.W. Nanninga die hier woonden tot 1860. Van 1910 -1916 woonde de burgemeester Jonkheer Eltje Allegondus van Berensteijn in dit pand totdat het pand werd gesloopt voor de doorbraak naar de Winkler Prinsstraat. 

Het middelste pand werd gebouwd rond 1860 en hier woonde tot 1861 Doctor Hendrik Dirk Nanninga, een neef van de hiervoor genoemde docter Nanninga. Vanaf 1861 woonde er Doctor K.D. Schönveld Wicherts.Vanaf 1920 woonde de knopenfabrikant Mulder er.

Geheel rechts de woning van Doctor Tjabbes, hiervoor reeds beschreven.

Geheel rechts de onderwijzerswoning op de plek waar nu de SNS Bank staat. Schuin achter deze woning stond vroeger de Kerklaanschool.

Waar nu het Kerkplein is stond vroeger deze school. De school werd ook wel klompjesschool genoemd. De kinderen, die er naar toe gingen, droegen klompen, omdat schoenen voor hun ouders onbetaalbaar waren. In het plantsoen stond echter de schoentjesschool (zie Plantsoen). 

Rechts naast het toegangspad naar de NH Kerk en het Plantsoen stond de woning van de familie Bos. Het hek, links naast de woning, werd iedere avond afgesloten.  In dit huis heeft Jan Bos gewoond als plantsoenopzichter. Na hem kwam zijn zoon Evert Jacobs Bos hier als plantsoenopzichter te wonen. Het Evert J. Bosplantoen langs het Kerkhof aan de Pinksterstraat is naar hem vernoemd. Helaas is in 2009 een deel van dit plantsoen gedegradeerd tot betaalde parkeerplaatsen.

Voordat het SNS Bank werd heette de bank nog Bondsspaarbank. Het zebrapad ligt op het voormalig schoolplein . 

We kunnen de te vervolgen route kiezen: